NETFLIX ORİJİNAL DİZİSİ
Bunu yapmayı öğrenebilirsin.
Zihninin göt deliğine göt tıkacı sokmak.
Artık aydınlandım.
EDİTÖR ADAM
Göt tıkacı
Artık aydınlandım
Zihninin götünde
Göt, göt, göt tıkacı
Göt tıkacı...
Işık gerekmiyor.
Bitki de.
Değil mi konçiçim?
Yatak mı? Hayır.
Seveceğiniz bir gezegen buldum Clancy.
Göreceğiz.
Norval 8.
Şarap nehirleri ve meskalin meyvesi var.
-O papağanla harika röportaj olur. -Pardon. Belki de şarkıyı duymadın...
-Göt tıkacı -Artık aydınlandım...
Artık aydınlandım.
Aydınlandım.
Peki ya Lensor-Didor?
-Su kaydırağı ve trambolin gezegeni... -Artık aydınlandım!
-Peki ya Boştop Gezegeni? -Mükemmel.
Size sıkıcı avatarlar yaptım Aydın Kişi.
Teşekkürler.
Beğendiniz mi?
AVATAR SEÇİMİ
Evet.
Bu tıpkı size benziyor ama kremadan yaptım.
İyi mi?
Evet.
Beni Boştop Gezegeni'ne yolla evlat!
Nasıl isterseniz.
Simülatörle birleşiyor. Sakız mı çiğniyorsunuz?
Sağ olun Efendim.
-Sağ ol dostum. -İki,
bir...
Gerçekten de kocaman, boş bir top.
Siktir et. Hadi renklendirelim şu topu!
Selam dostum.
Hey dostum, hortumun var mı?
Her yerim pişti.
Konuşmaz mısın?
Tamam, güzel.
Bir tane olacaktı.
Koyduğum yeri bir hatırlasam.
Oha.
Vay anasını.
Neler neler varmış.
Ne haber bebeğim?
Kim var orada?
Soru sormalıyım.
Çok fazla gizem.
Uzay yayını için biçilmiş kaftan.
Ben Ölüm'üm.
Memnun oldum. Ben de Clancy.
Boğazıma bir şey kaçtı.
CAITLIN DOUGHTY İLE THE MIDNIGHT GOSPEL
Uzay yayınım için röportaj yapalım mı?
Uzaya gidiyor.
Sanırım.
Ama başlamadan önce biçimimi tarif etmelisin ki
tezahür edebileyim.
-Ha? -Tarif et beni.
Ölüm sana nasıl görünür?
Dört metre boyunda, güzel saçlı.
Komik gözü, kıskacı, mücevher eldiveni, yarasa kanadı
ve palyaço bacağı var. Hepsi kırmızı bir çekçekte.
-Çekçek bir parçam mı? -Evet.
Kıçın ise gıda güç kalkanlı gergedan yarısı
ve gergedanın bacakları hep kakanın içinde.
Bence basitleştirmeliyiz.
Peki.
Orta kısmını ve elinde tutamaç olan çocuğu atalım.
Bunu istememiştim.
Kıskaç yine olsun ama daha küçük.
Artık kendini itebilirsin.
Pek pratik değil.
Sırt roketi ekleyelim mi?
Ben artık o ürkütücü Ölüm değilim.
Peki, normal bir Azrail olmaya ne dersin?
Ama o komik göz kalsın.
İyi görünüyorsun.
Röportaja başlayalım mı?
Tabii.
Kaydetmeye başlıyorum.
O hortum benim!
Siktir! O küçük turtacı, hortumumu çaldı.
Hem yürüyüp hem konuşalım mı? Su kaydırağım için
-hortumu almam lazım. -Tabii.
Demek sen Ölüm'sün.
İnsanları sana kaptırmak çok acı.
Öyle.
Hayatlarında ölümle uğraşanlara bir tavsiyen var mı?
Evet. Hayatın boyunca kendin için yapabileceğin en iyi şey
bu anların tamamen farkında olmak. Anı yüzde 100 yaşamak.
Mesela cesetle oturmak
ya da plasentayla,
yeni doğmuş, miyavlayan, mukus kaplı bebekle oturmak.
Evet.
Bunlar günlük hayatımıza sokmadığımız ilk gerçeklik anları.
Ve bizden aktif olarak saklı tutuluyorlar.
-Karmaşık bir sistemle. -Nedir bu sistem?
Kimsenin söz etmediği bir komplo teorisi gibi.
Favori komplo teorilerimden. Ölüm sanayi kompleksi gibi.
Bu nedir?
Bunu konuşabilir miyiz?
Sana ölümü ve teorilerimi anlatabilirim.
Teori mi, emin değilim. Bence gerçek.
-Gerçek niyetine anlatacağım. -Peki.
Ne olduysa 20. yüzyıl başında oldu.
O zamanlar...
Şunu unutma...
Bu bir ilk...
Bu bir Amerikan uygulaması.
-ABD uygulaması. -Peki.
Bir dereceye kadar dünyanın başka yerlerinde de oluyor
ama işin şahı ABD.
Ölüm örtbasının mafya babası.
Üzgünüm. Bölmek istemezdim.
Bu turtacı aynalar nedir, söyler misin?
Tabii.
Bu bir hüküm duruşması.
Bu aynalar utandığın yanlarını,
kendinden saklamaya çalıştıklarını yansıtıyor. Onları bağışlamalısın.
-Bağışlayayım mı? -Elbette. Buzları eritir.
Amerikan İç Savaşı sırasında tahnitçilik yükselişe geçti.
Ölü bedeni daha uzun süre taze tutup
çürümeyi geciktirmek amacıyla kimyasal işlem uygulamaktır bu.
Sebebi insanların evlerinden uzakta ölmesi
-ve onların... -Aynen.
Kuzeyli askerler Güney'e gidiyor ve orada,
savaş alanında ölüyordu.
Zamanın Protestan dünya görüşüne göre
ölüyü görmek önemliydi.
O yüzden tren kondüktörlerinin trenlerine bir sürü çürümüş ceset yükleniyor
ve onlar da "Atın hepsini. Artık taşımıyoruz." diyordu.
"Çürümüş cesetlerinizi trenime yığamazsınız."
Vay canına, saksafoncu.
Bu, Yargı.
"Keşke bir saksafoncu olsa." diyordum.
Yani tahnitçilik yapan bu girişimci delikanlılar
ambulans takipçisi gibi
cephe cephe geziyordu.
-Vay be. -Savaşa gidip
çadır kuruyorlardı.
Savaş meydanından topladıkları sahipsiz cesetleri
tahnit edip sergiliyorlardı.
Hünerlerinin reklamını yapmak için.
Vitrindeki reklamlar gibi.
-Vay be. -İçini boşaltıp
cesedi korumak için arsenik kullansınlar diye
onlara para veriyordun.
-Arsenik koruyucu mu? -Evet, koruyucu.
Zararlı diye artık kullanmıyorlar.
Şimdi formaldehit var ama arsenik kullanılırdı.
O hortum benim. Bana lazım.
Büyü artık.
Yani tehlikeli bir işti.
Cesetleri kuzeye geri yollarlardı
ve tahnit, yolculuk boyunca onları korurdu.
İlginç bir yenilikti bu.
Pardon. Çok üzgünüm.
Bu çok fazla bilgi ve gerçekten...
Bu daha başlangıç. Açıklamaya gelmedim bile.
Ver şunu!
Pinpon topuna basıp öleceksin.
Yani böylece...
-Amcan trenle geliyor... -Evet.
...içi arsenik mi dolu?
Aslında talaş dolu. O zamanlar tahnit işleminde
içini boşaltıp iç organlarını çıkarırlardı.
Çünkü gerçekten de çürüme
bedenin o yapışkan orta kısmında oluyor.
Tüm organlarını çıkarıp
içine talaş falan koyuyorlardı.
Karnın gergin dursun diye.
Sonra bedenini, dolaşım sistemini bir tür koruyucuyla dolduruyorlardı.
Bu yaptıkları o zaman için mantıklı bir yenilikti.
İnsanlar ölü evlatlarını istiyor
ve bu işlem sayesinde alabiliyorlardı.
-Evet. -İyi
ama aynı adamlar "Dur. Savaş bitti ama bu benim işim.
Artık mesleğim bu." deyince ne oldu?
"Ülkenin geri kalanını tahnitin gerekliliğine inandırmalıyız."
Vay anasını.
Bu adamlar da mallarını satmak için
yollara düştüler.
Önce Amway satıcısı gibiydiler.
Kasaba kasaba dolaşıp üç günlük tahnit kursları düzenliyor
ve "Tahniti öğrenin." diyorlardı.
Mantıklı, değil mi?
Adamı sevdim.
Ama asıl olay, asıl işe yarayan şey
20. yüzyılın başındaydı.
Bu fikri, kötü bilime dayandırarak empoze etmeye başladılar.
Açıkçası o zaman bile kötü bilimdi bu.
-Yani ölü bedenin tehlikeli olduğu görüşü. -Öyle sanıyordum.
Ölen kişide Ebola, kuş gribi veya o çok nadir görülen
aşırı bulaşıcı hastalıklardan olmadıkça...
-Veba. -Bu durumda
Hastalık Kontrol Merkezi onları hemen yakar.
-Levazımatçıya gitmezler. -Tasarruflu da.
"Babanda Ebola mı vardı?
Üzüldük ama iyi haber, onunla hükûmet ilgilenecek."
Durum böyle olmadıkça
cesedin neredeyse öldüğün anda...
Al bakalım.
...daha güvenlidir.
Tek sebebi virüslerin ve bakterilerin çabucak ölmesi değil.
Bunlar bedeninde uzun süre yaşamaz.
Hem hasta ya da ölmekte olan birinin neleri enfeksiyona yol açar?
Öksürmesi, aksırması, kakası, kanaması.
Sen öldüğün anda
bunların hepsi sona erer.
Yani güvenlik bakımından olumlu bir şey.
-Vay be. -Ama diyelim ki
babanı bakımevine yatırıp yıkadın, giydirdin,
tüm bunları yaptın.
Onun tamamen güvenli olduğunu bilirsin.
-Doğru. -Ölünce de bir şey değişmez.
-Aynısı. -Aynısı, hatta daha bile güvenli.
Yani... Aman Tanrım. Bu çok ürkütücü.
Unutma ki insanlar bunu
insanlık tarihi boyunca on binlerce yıl
bu şekilde yapıp ölüleriyle ilgilendiler.
Doğal olan budur.
Ama son 100, 120 yılda değişen şey,
bu tahnitçilerin, yani sözünü ettiğimiz o adamların
cesedi mumyalayarak aile için daha güvenli hâle getirdikleri
-inancını kabul ettirmesi oldu. -Vay be.
Dezenfekte etmek. Kabul edilebilir ve ailenin görebileceği hâle getirmek.
-Evet. -Eskiden evde ölüyü yıkayanlar,
sergileyenler, hazırlayanlar
çoğunlukla kadındı.
Sonra bir anda bu işi ailenin ferdi olmayan
profesyonel adamlar üstlendi. "Bunu yapman güvenli değil.
Gelip cesedi almamız gerek.
Tahnit işlemiyle onu hazırlamalı ve paranı almalıyız."
Vay anasını. Sergilemek mi dedin?
Evet. Ölüyü, etrafında ailenin toplanıp
zaman geçirebileceği hâle getirmek.
Yani 20. yüzyıl başında birdenbire
bu finansal modele doğru
ilerlemeye başladık.
Ayvayı yedik.
Neredeydim?
Ha, tamam.
Bu kapitalist ölüm modelinde
cesedini levazımatçıya teslim ediyorsun ki
kanını boşaltıp kimyasal koysun...
Vay be.
...makyajını yapıp giydirsin ve babanı sana geri satsın.
Vay canına.
İnsanların bilmesine izin veremezler.
Benim temelde yaptığım ev cenazesi diye bir şeyi savunmak.
Hiç de karmaşık değil.
Sadece ölümle daha çok inisiyatif alıyorsun.
Bir yere mi gideceksin? Seninle gelebilir miyim?
Tabii.
Evet, tabii.
Böyle şeyleri seviyorum.
Diyelim ki baban bakımevinde öldü.
Hemen birilerini arama. Acil durum değil ki bu.
O, anında çürümüyor.
Tehlike de saçmıyor.
-Dur. -Hortum lazım.
O, ölü. İki saat sonra da ölü olacak.
-Kaydırağım için. -Sorun yok. Acil değil bu.
Kendini rahat hissetmelisin.
Dediğimiz gibi o ilk gerçeklikle oturup
o anı yaşamalısın.
-Vay canına. -Duygularını hisset
ve levazımatçıyı hazır olduğunda ara.
Benim için çok geç.
Ebeveynlerim senin dostun demek yanlış olmaz.
Hadi ama!
Gel buraya hortum hırsızı!
İki ebeveyn de.
İki ebeveynin de vefatı...
...çok...
Öyle olmadı.
Kimse oturmadı...
İlginç. Kimse bize "Bak...
Girin.
...ölü hastalıklı değil." demedi.
Hiç kimse şeyle oturmaz. Kimse bunu söylemez. Kimse.
"Cesetle takılabilirsin.
Onunla bir süre oturmalısın.
Sadece otur. Sorun yok."
Öyle demediler.
Ayrıca insanlarda cesetle takılmak için
büyük bir istek de yok.
Orası biraz karışık.
Bu hep düşündüğüm ve uzlaşmaya çalıştığım bir konu.
Çünkü bunu yapan insanlara,
yapmak isteyebileceğini düşünen ama emin olmayanlara
izin verildiği zaman
büyüleyici ve dönüşümsel bir deneyim yaşıyorlar.
Çikolata ve köpek yavruları gibi.
Bu tür bir geri bildirim alıyorsun.
-Evet. -Herkes bayılır.
İşte çoğu insanın
başına gelenler.
Ölen kişi
bu konuda konuşmaya hazır olduğunda
zihni dağılmakta olur.
-Evet. -O yüzden bunu konuşamazlar.
İstediklerini tam olarak ifade edemezler.
Zihnin hemen gider.
Zihnin demin çıktı dostum.
Geçmişle bugün arasında dalgalanırsın.
Geçmişe gidersin.
20 yıl önce ölmüş kocanla konuşursun.
Doğru. Filmlerdekinden çok farklı.
Filmlerde bir adam orada yatıyor ve birdenbire "Ölüyorum!" diyor.
Ardından ölüveriyor. Harika görünüyor.
Yeni yüz bakımı yaptırmış gibi.
"Sonra görüşürüz." der gibi.
Dönüp bakıyor.
"Baloya gelemiyorum, kusura bakma."
"Evrende değilim." Hiç şey yok...
Resmen şey gibi...
Yok.
Çılgın bir şey.
İnsanlar bunu görünce diyor ki
"Bunun için hazırlanacağım...
Plan yapmaya hastalanınca başlarım.
Ölmemin istatiksel olasılığına göre
bunu planlamak için daha zamanım var."
Saçmalık bu.
Bazen kafan berrak oluyor.
Ama kafan berrak olunca da
ailen senin nasıl olduğunu ve geçmişi konuşmak istiyor.
Ölüm planını, yakılmak isteyip istemediğini
konuşmak istemiyorlar.
Babamla ilgili iyi şey de buydu. Çünkü o ölürken...
Çok acayipti. Bazen...
Baban nasıl ölmüştü? Saniyede trilyonlarca varlık öldürüyorum.
Yavaş solma.
Sektör Savaşları'nda bir ordu gölgesi altında durdu.
Küçücük bir gölge içine sızdı. Hayatı boyunca çekti.
Nihayet ciğerlerine girdi. O bir kahramandı.
Madalyaları o ölünce buldum.
Ha, tamam.
Yani ölmeden, bazen...
Bazen beni tanırdı.
Bazen Sektörü Savaşları'ndan bir asker zannederdi beni.
Muhtemelen kel kafa.
Ömrünün sonundaki insanlarda yaygın bir şey.
"Komutanın kim?" falan derdi.
Öyle şeyler söylerdi. İlginçti ama...
"Onu muhtemelen bir daha göremeyeceğim." derdim..
"Şu an gördüğüm bir tür uyurgezer.
Babamı yine görür müyüm bilmiyorum."
-Ve sonra... -Kendine gelirdi.
Hemen toparlanırdı.
İşte oradaydı.
Ve o...
Ölenlere karşı dürüst olmam öğretildiği için...
Tanrı'ya şükür.
Ne zaman "Ne oluyor?" dese
"Ölüyorsun." derdim ona.
O da "Ha, tamam." derdi.
"Kâğıt kalem getirsen iyi olur."
Sonra da bana, insanlara söylenecekleri
yazdırmaya başlardı.
Çok güzeldi. Harikaydı.
Hâlâ yapmadığım şeyler var. Bunu yapmalıyım.
Bakımevine yemek tabağı göndermek gibi.
Tüm o güzel talimatlar. Bunu yaptığı için şanslıydım.
Evet. Bakımevine yemek gönder.
-Göndereceğim. -Bayılırlar.
Göndereceğim.
Geçmiş, şu an veya gelecekte nerede olursan ol baba,
maalesef oluyor.
Dikkatim dağıldı. İyi bahane değil.
Yemek göndermek kolay.
Pekâlâ Ölüm, seni tanımak çok güzeldi.
Aynen. Sağ ol, işten söz etmeme izin verdin.
Hey. Hortum bana lazım.
Pardon. Acaba onu... O benim hortumum.
Bana lazım.
Hey, benim ona...
Hey, dostum!
Dostum!
Yaşlı Asansör İmparatoru'nu kaldırmaya cüret eden kim?
Basketbol oynamak isteyen var mı? Hayır.
Beyzbol? Hayır.
-Ya masa tenisi? -Hayır!
Karşı koyma.
İyi olacak. Boşlukla yüzleş.
Hem daha ölmeyeceksin.
Ofis iskemlesinde olacak.
Ofis iskemlesi mi?
Ha siktir! Evet!
Merhaba oğlum.
O benim hortumum.
Nesin sen?
Metafor mu?
Kayar mısın?
Evet!
Kaydıklarımın en iyisi. Cidden.
Bir sürü kaydıraktan kaydım.
Bana yine çanta olarak lazımsın.
Sağ ol. Çanta modu etkinleşsin.
Hadi, eve.
Hoşça kal Boştop!
İğrençsin!
Şeyde ölecekmişim...
Ofis iskemlesinde öleceğim!
Siktir!
Sağ ol Clancy!
Rica ederim.
Şimdi ne yapacaksınız? Meditasyon falan mı?
Hayır. Bu çok utanç vericiydi.
Artık aydınlanmış değilim. Hiç de olmadım. Bir anlamı bile yok.
Ben de seni özledim Charlotte.
Yaşamın akortsuz olsa da
Şarkı söyleyebilirsin onunla
ÖĞLE YEMEĞİ SİPARİŞ
Sen ve akortsuz olmak güzel
Aydınlanma yaşamış gibi Kandırmaktansa kendini
Alt yazı çevirmeni: Barış Emre Alkım